CÁC BÀI THUỐC THUỘC TOA CĂN BẢN

Chủ nhật - 16/08/2020 17:29
Gồm 10 vị thuốc thông thường và gia giảm thay thế trong 10 vị này để điều hòa cơ thể, tăng sức đề kháng của cơ thể làm cho cơ thể vượng lên để chiến thắng được bệnh tật.
10 vị thuốc thông thường và gia giảm
10 vị thuốc thông thường và gia giảm

TOA THUỐC CĂN BẢN
CÁC BÀI THUỐC THUỘC TOA CĂN BẢN
Gồm 10 vị thuốc thông thường và gia giảm thay thế trong 10 vị này để điều hoà cơ thể, tăng sức đề kháng của cơ thể làm cho cơ thể vượng lên để chiến thắng được bệnh tật.

Đó là:
Rễ cỏ tranh: 8g
Rau má: 8g
Cỏ Màn chầu: 8g
Cày Ké đấu ngựa: 8g
Củ Sả: 8g
Dày Mơ tam thế (hoặc cây Muồng trâu): 8g
Cỏ Nhọ nồi: 8g
Gừng tươi: 8g
Vỏ Quýt: 8g
Cam thảo nam: 8g

Chủ trị:
Cơ thể suy nhược (do mắc các chứng bệnh ngoại cảm thương hàn hoặc các bệnh nội thương lâu ngày) người gầy yếu, ăn kém không tiêu, gan yếu giải độc không nổi, đại tiểu tiện táo bón, khí huyết không lưu thông.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 600ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc:

- Người lớn tuy theo bệnh nặng, nhẹ, uống cả một lần hay chìa 2 lần uống.
Ngày uống 1 thang.

- Trẻ em còn bú mỗi lần uống 5-6 thìa cà phê, cứ cách 1 - 2 giờ uống 1 lần. Thuốc còn lại người mẹ uống. 2 ngày uống 1 thang.

- Trẻ em từ 5 - 10 tuổi mỗi lần uống 3-6 thìa canh, ngày uống 2 lần.

- Trẻ em từ 11 - 15 tuổi mỗi lần uống 1/2 liều người lớn. Ngày uống 2 lần.

- Trẻ em từ 16 tuổi trở lên uống bằng liều người lớn.

Chú ý:
Bệnh thuộc hư hàn uống thuốc lúc còn nóng.
Bệnh thuộc thực nhiệt uống thuốc lúc nguội.
Trường hợp cần phát hãn (làm ra mồ hôi) thì uống thuốc nóng.
Trưởng hợp nôn mửa thì uống từng ngụm một hoặc uống một chút nước gừng tươi trước khi uống thuốc sẽ tránh được nôn.
Trường hợp tỳ vị hư yếu không dung nạp được nhiều thuốc một lúc, nên cho uống làm nhiều lần, hoặc cho uống thuốc cô đặc.

Cách sao chế gia giảm các vị thuốc theo bệnh trạng:

- Người bệnh thuộc hu hàn: Sạ gió, thích ăn uống nóng không thích tắm, ưa đắp chăn, ăn chậm tiêu phân thường lỏng, nước tiểu trong, ít uống nước, mạch chậm yếu thì gừng tươi, củ sả nướng chín, các vị khác sao vàng hạ thổ.

- Người bệnh bị băng huyết, rong huyết thì cỏ nhọ nồi sao đen. gừng tươi, củ sả nướng chín, các vị khác sao vàng hạ thổ.

- Trong bệnh hàn mà người bệnh lại thưởng hay bốc nóng thì rau má, cỏ màn chầu, cam thảo nam, Ké đầu ngựa để tươi, các vị khác nướng chín, sao vàng.

- Người bệnh thật hư hàn (năng) tay chản quyết lạnh phải giảm lượng cỏ Nhọ nồi, rễ Cỏ tranh, cỏ Màn chầu, Rau má, tăng lượng Gừng tươi, Củ sả, vỏ Quýt.

- Người bệnh thuộc thực nhiệt: ưa mát, thích ăn uống lạnh, ưa tắm, không ưa đắp chăn, hay tảo bón, nước tiểu vàng, sẻn, khát nước, kho ngủ và thưởng nhức đầu, mạch mạnh và nhanh thì các vị thuốc nên dùng tươi (lượng thuốc tươi đùng gấp đôi lượng thuốc khổ) và tăng lượng Rau má, rễ cỏ tranh, cỏ Màn chầu lên gấp đôi = 16g.

- Người bệnh nhiệt mà tỳ vị hư yếu (ăn ít, hay ợ hơi, đi ngoài lỏng) thì cỏ Màn chầu, dây Ma tam the, Ké đẩu ngựa, củ sả sao vàng (để kích thích tiêu hoá) các vị khác để tươi.

- Người bệnh thận và bàng quang thực nhiệt (đi tiểu ít, đỏ) thì tăng lương rễ cỏ tranh lên gấp đôi = 16g.

- Người bệnh táo bón (2-3 ngày không đi đại tôn) thì tăng lượng dây Mơ tam thể hoặc Muồng trâu lên gấp đôi 2-3 lần = 16g hay 24g.

- Người bệnh gan yêu, uất nóng (đau nhói ỏ vùng gan) hoặc do người bệnh đã dùng quá nhiều thuốc nóng, độc làm tổn thương gan, mật thi tăng lượng Rau má lên gấp 2 - 3 lần = 16 hay 24g.

- Người bệnh huyết nhiệt thì tăng lượng cỏ Nhọ nồi lên gấp 2 lần = 16g.

- Người bệnh bị nhiễm độc mà cơ thể không thải trừ dược chất độc ra gây nên u nhọt, chốc lở thi tăng lượng cò Màn chầu, Cam thảo nam, Ké đầu ngựa lên gấp 2 lần = 16g.

- Người bệnh tiêu hoá kém, bệnh đường ruột thì lăng lượng củ sả, Gừng tươi, vỏ Quýt lên gấp 2 tần = 16g.

Thay thế các vị thuốc trong toa căn bản khi thiếu vị:

Khi thiếu Rễ Cỏ tranh có thể thay bằng 1 trong các vị sau:

Râu Ngô - Cỏ Bấc đèn - Mộc thông - cỏ Thài lài - Vò quả Cau già - Mã đề - Cây Râu mèo - lả Cối xay...

- Khi thiếu dây mơ 1am thể (hoặc Muồng trâu) có thể thay bằng 1 trong các vị sau:

Vỏ cây Đại - Hoa Đại {sao vàng) - Củ Chút chít - lá Lộc mại ...

- Khi thiếu Rau má có thể thay thế bằng 1 trong các vị sau;

Tinh tre - lá Chanh - Nhân trần - lá Cam thìa - lá Gai...

- Khi thiếu cỏ nhọ nổi có thể thay thế bằng một trong các vị sau:

Cỏ Sữa - Hà thủ ô - ích mẫu ' Ngải cứu - Củ Gấu - Rau Dẩn tía - Dây Tơ hồng - lá Dâu tằm

- củ Mài - Kê huyết đằng ...

- Thiếu cỏ Màn chầu, Ké đẩu ngựa, Cam thảo nam có thể thay bằng hai hoâc ba vị trong các vị sau:

Đậu Cọc rào (Đậu săng) - Rau Ngót - Rau Sam - Kim ngân hoa - lá Bạc thau - cây Mặt quỷ - Bồ công anh - Kinh giới - cây Vòi voi...

- Thiếu củ Sả, vỏ Quýt, Gùng tươi có thể thay bằng hai hoặc ba vị trong các vị sau:

Củ Riềng - Bạc hà - Hoắc hương - Đậu khấu - Sa nhân - Sơn tra - Thảo quả - vỏ Bưỏi đào - Ngải cứu - Xương bồ - Nghệ vàng - vỏ Cam - vò Vối (Hậu phác)...

Cách gia giảm khi sử dụng Toa căn bản trong điểu trị các chứng bệnh:

1. TOA CĂN BẢN GIA VỊ 1
Rễ Cỏ tranh: 8g
Rau Má: 8g
Cò Màn chầu: 8g
Cây Ké đẩu ngựa: 8g
Củ Sả: 8g
Dây Mơ tam thể: 8g
Cỏ Nhọ nồi: 8g
Gừng tươi: 8g
Vỏ Quýt: 8g
Cam thảo nam: 8g
Hương nhu: 12g
Bạc hà: 12g
Thạch xương bổ (lá): 12g
Kinh giới: 12g
Tía tô: 12g
Lá Sả 12g
Hoắc hương: 12g

Chủ trị:
Cảm lạnh (phong hàn), cảm nắng (cảm thử), cảm mưa.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 600ml nước, sắc lấy 100ml nước thuốc, uống lúc thuốc còn nóng, uống xong chùm chân kín cho ra mồ hôi dâm dấp. Tránh gió lùa.

2. TOA CĂN BẢN GIA VỊ 2
Toa căn bản gia thêm các vị:

Bạc hà 12g
Lá Xương bồ 12g
Đậu Cọc rào 12g
Rau Húng chanh 8g
Chanh nướng (cắt ra) 1 quả

Chủ trị:
Ho cảm sốt, sổ mũi, khô cổ, khàn mất tiếng.

Cách dùng, liều lượng:
-Trước khi uống thuốc dùng các lá: lá sả, lá Bưởi, lá Hương nhu, lá Tía tô; lá Kinh giởi, lá Tre, lá Húng chanh... nấu nước xông cho bệnh nhân, sau đó mới cho người bệnh uống Toa căn bản gia vị 2.

- Các vị thuốc trong toa cho vào 600ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc, chia uống 2 lần trong ngày.
Ngày uống 1 thang.

3. TOA CĂN BẢN GIA VỊ 3
Toa căn bản gia thêm các vị:

Dây Thần thông: 8g

Thảo quả (bỏ vỏ): 6g

Hương phụ (giã nhỏ): 6g

Lá thường sơn (sao giấm): 12g

Tô diệp: 12g

Hoắc hương: 12g

Hậu phác: 12g

Chủ trị:
Sốt rét cơn, cảm nóng, lạnh.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 600ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc, uống trước khi lên cơn sốt 3 giờ.

Ngày uống 1 thang.

4. TOA CĂN BĂN GIA VỊ 4
Toa căn bản gia thêm các vị:

Rau Sam

24g

Rau Ngót

12g

Đậu Cọc rào (Đậu săng)

12g

Rau Dền tía

12g

Đậu xanh (giã)

12g

Mía đỏ

40g

Chủ trị:
Trong người nóng bứt rút, miệng hôi khỏ nứt, tưa lưỡi.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho váo 800ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc, chia uống 2 lẩn trong ngày.

Ngày uống 1 thang.

5. TOA CĂN BẢN GIA VỊ 5
Toa căn bản gia thêm các vị:

ích mẫu: 8g

Hương phụ: 8g

Trạch lan (Mần tưới): 8g

Kê huyết đằng: 8g

Chủ trị:
Phụ nữ kinh nguyệt không đều, đau bụng kinh.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 600ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc chia uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang.

6. TOA CĂN BẢN GIA VỊ 6
Toa căn bản gia thêm các vị:

Rau Sam: 24g

Bạch đồng nữ (Toàn cây và rễ sao vàng): 12g

Chủ trị:
Phụ nữ ra khí hư (xích, bạch đới).

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 600ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc chia uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang.

7. TOA CĂN BẢN GIA VỊ 7
Toa căn bản gia thêm các vị:

Ngải cứu: 6g

Cỏ nhọ nồi (sao đen): 40g

Trách bách diệp (sao đen): 12g

Chủ trị:
Băng huyết, rong huyết, đại tiểu tiện ra huyết.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 800ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc, chia uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang.

8. TOA CÂN BẢN GIA GlẢM 8
Toa căn bản bỏ rễ cỏ tranh gia thêm các vị:

Ngải cứu: 6g

Cành Tía tô: 10g

Củ Gai: 10g

Củ Gấu (giã nhỏ): 6g

Chủ trị:
Phụ nữ có thai không yên hay đau bụng, đau lưng hoặc bị ngã, bị đánh động thai.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho và 600ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc cho vào một dúm nhỏ muối, quấy tan chia uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang.

9. TOA CĂN BẢN GIA VỊ 9
Toa căn bản gia thêm các vị:

Trắc bách diệp (sao đen): 12g

Liên ngẫu (Ngó Sen) sao: 12g

Cò Nhọ nồi (sao đen): 24g

Bách thảo sương: 5g

Chủ trị:
Khái huyết (ho ra máu), nục huyết (chẩy máu cam).

Cách dùng, liều lượng:
Bách thảo sương để riêng.

Các vị khác cho vào 800ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc cho bách thảo sương vào quấy đều, chìa uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang,

10. TOA CĂN BẢN GIA VỊ 10
Toa căn bản gia thêm các vị:

Hậu phác

12g

Hoắc hương

I2g

Nhục đậu khấu

I2g

Tía tô

8g

Sa nhân

2g

Trần bì (nướng)

2g

Chủ trị:
Trúng thực, nóng lạnh, ói mửa, đi lỏng.

Cách dùng, liều luợng:
Các vị cho vào 600ml nước, sắc lấy 200ml nưởc thuốc, chia uống 2 lần trong ngày, uống lúc thuốc còn ấm.

Ngày uống 1 thang.

Chú ý:
Trường hợp trúng thực mà chân tay quyết lạnh thi dùng Toa càn bản gia vị 10 gia thêm các vị:

Cù Riềng: 6g

Quế thông: 12g

Chè tàu: 8g

Ổi khương (gừng tươi lùi): 8g

Sắc uống, ngày 1 thang.

11. TOA CĂN BẢN GIA GIẢM 11
Toa càn bản bỏ: cỏ Màn chầu, Rau Má, Cam thảo nam, Ké đầu ngựa, gia thêm các vị:

Hoắc hương: 16g

Hậu phác: 8g

Sa nhân (bỏ vỏ sao vàng): 10g

Bạc hà: 8g

Chủ trị:
Ăn uống không tiêu, bụng trướng đầy khó chịu.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 500ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc, chia uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang.

12. TOA CĂN BẢN GIA VỊ 12
Toa càn bản gia thêm các vị:

Thiên niên kiện (Sơn thục): 24g

Rê Lá lốt: 12g

Rễ Cỏ xước: 24g

Rễ Từ bi (Đại bì): 12g

Chủ trị:
Phong thấp, lưng cổ đai nhức, chân tay nhức mỏi.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 800ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc, cho thêm vào 10ml rượu trắng quấy đều, chia uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang.

Chú ý:
Kết hợp dùng: Ngải đen, Ngải vàng giã nhỏ sao giấm bọc vải xoa các nơi đau nhức. Khi nguội lại chế thêm giấm sao tiếp và xoa vào các nơi đau nhức như trước.

Ngày xoa 2-3 lần.

13. TOA CĂN BẢN GIA VỊ 13
Toa căn bản gia thêm các vị:

Tua rễ Si: 12g

Ngải cứu: 6g

Củ Cốt khí: 12g

Chủ trị:
Tê bại, nhức mỏi, đau lưng, ngã bong gân, vết thương tổn do bị đánh hoặc ngã sưng, tím đau...

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 800ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc, cho thèm 10m) rượu trắng quấy đều, chia uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang.

Chú ý:
Kết hợp dùng thêm bài thuốc sau:

Rễ Cót khí

40g

Nhục quế

12g

Cẩu tích

24g

Tua rễ Si

40g

Cốt toái bổ

24g

Ngâm vào 500ml rượu trắng trong 3 ngày, 3 đêm chiết ra uống. Mỗi lần uống 15ml trưác khi đi ngủ tối. Những nơi đau nhức cũng dùng rượu này xoa bóp thêm.

14. TOA CĂN BẢN GIA VỊ 14
Toa căn bản gia thêm các vị:

Trần bì (sao): 4g

Củ Sả (già nướng): 16g

Củ Dứa gai: 8g

Hoắc hương: 8g

Rê Ngấy hương: 12g

Rễ Cỏ tranh: 12g

Hậu phác: 12g

Cây râu mèo (Bông bạc): 4g

Râu ngô: 12g

Chủ trị:
Phù thũng ở bụng và chân tay.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 800ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc, chia uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang.

15. TOA CĂN BẢN GIA VỊ 15
Toa căn bản gia thêm các vị:

Mía đỏ: 40g

Lạc tiên: 12g

Táo nhân (sao đen): 12g

Lá Vông: 12g

Ngải cứu: 6g

Chủ trị:
Mất ngủ, tìm hồi hộp, nhức đấu thường xuyên, ngủ hay chiêm bao mộng mị, giật mình, người uể oải, trí nhớ kém.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 800ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc, chia uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang.

16. TOA CĂN BẢN GIA VỊ 16
Toa căn bản gia thêm các vị:

Rễ cây Mua nhiều hoa (sao vàng): 12g

Lá Thường sơn (sao giấm): 12g

Thỏ ty tử: 8g

Dây Thần thông: 12g

Thảo quả (bỏ vỏ sao): 12g

Hà thủ ô đỏ chế: 12g

Chủ trị:
Thiêu máu và có báng (lách sưng) do sốt rét.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 800ml nước, sắc lấy 200m) nước thuốc, chia uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang.

17. TOA CĂN BẢN GIA GIẢM 17
Toa căn bản bỏ củ sả gia thêm các vị

Lá chanh (sao): 8g

Nhân trần: 8g

Chi tử: 8g

Lá Gai: 8g

Chủ trị:
Viêm gan, yếu gan sinh vàng da (hoảng đản), ăn kém khó tiêu.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 800ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc, chia uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang.

18. TOA CĂN BẢN GIA VỊ 18
Toa căn bản gia thêm các vị:

Mía đỏ; 60g

Lá Dâu: 16g

Hậu phác: 12g

Chủ trị:
Suy nhược cơ thể (sau khi khỏi bệnh) người xanh xao, thiếu máu, ăn không ngon, ngủ không yên giấc, mệt mỏi.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 1000ml nước, sắc kỹ, uống thay nước trà hàng ngày.

Mỗi ngày 1 thang.

Uống liên tiếp 1 - 3 tuần.

19. TOA CĂN BẢN GIA GIẢM 19
Toa căn bản bỏ các bị củ sả, vò Quýt gia thêm các vị:

Kim ngân hoa: 8g

Đậu săng: 8g

Chủ trị:
Lỏ ngứa, mụn nhọt ngoài da.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 800ml nước, sắc lấy 200ml nưâc thuốc chia uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang.

20. TOA CĂN BẢN GIA GIẢM 20
Toa căn bản bỏ vị Củ sả gia thêm các vị;

Bồ công anh: 16g

Kim ngân hoa: 10g

Chủ trị:
Sản phụ tắc tia sữa hoặc áp xe vú sưng đau mối phát chưa thành mủ.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 800ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc chia uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang,

Bên ngoài: Kết hợp dùng lá Bổ công anh tưdi giã nhỏ vái ít muối đắp vào nơi vú sung đau. Cứ 6 tiếng đồng hồ đắp 1 lần, đắp lại nhiều lần cho đến khi vú hết sưng đau.

21. TOA CĂN BẢN GIA GIẢM 21
Toa căn bẳn bỏ các vị củ sả - vỏ Quýt, gia thêm các vị.

Rau Sam: 16g

Cỏ Sữa (lớn hoăc nhỏ lá): 10g

Chủ trị:
Kiết lỵ mới phát sinh.

Cách dùng, liều lượng:
Các vị cho vào 800ml nước, sắc lấy 200ml nước thuốc chia uống 2 lần trong ngày.

Ngày uống 1 thang.

Tổng số điểm của bài viết là: 5 trong 1 đánh giá

Xếp hạng: 5 - 1 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Mã bảo mật   

Những tin cũ hơn

Dịch vụ Chúng Tôi
Thống kê truy cập
  • Đang truy cập14
  • Hôm nay1,987
  • Tháng hiện tại130,985
  • Tổng lượt truy cập8,626,474

Cây chùm ngây (Moringa Oleifera)

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây